tired

tired là một từ đa nghĩa, thường được dùng để mô tả trạng thái thiếu hụt năng lượng hoặc sự chán ngán. Trong tiếng Việt, tùy vào ngữ cảnh mà từ này sẽ được dịch là "mệt mỏi" hoặc "cũ rích".

Sắc thái về thể chất và tinh thần

Khi nói về trạng thái cơ thể, tired diễn tả cảm giác cần được ngủ hoặc nghỉ ngơi sau một hoạt động cường độ cao. Nó nhẹ hơn so với exhausted (kiệt sức hoàn toàn). Ví dụ, khi bạn nói I am tired, bạn chỉ đơn giản là cảm thấy mệt mỏi và muốn nghỉ ngơi. Tuy nhiên, nếu dùng tired of hoặc tired with, từ này lại chuyển sang nghĩa bóng, thể hiện sự chán nản, không còn kiên nhẫn với một ai đó hoặc một tình huống nào đó.

Đúng: I am tired after a long day (Tôi mệt mỏi sau một ngày dài).
Đúng: I am tired of his complaints (Tôi chán ngấy những lời phàn nàn của anh ta).

Sắc thái về sự lỗi thời

Một điểm dễ gây nhầm lẫn cho người học tiếng Việt là khi tired được dùng để mô tả một ý tưởng, một câu đùa hoặc một phong cách. Trong trường hợp này, nó không mang nghĩa mệt mỏi mà mang nghĩa "cũ rích", tức là thứ gì đó đã bị sử dụng quá nhiều đến mức trở nên nhàm chán và không còn tính mới lạ. Điều này tương tự như cách dùng từ cliché hoặc stale.

Ví dụ: a tired joke (một câu đùa cũ rích).

Phân biệt với các từ tương đồng

Người học cần phân biệt rõ tired với sleepy. Trong khi sleepy chỉ tập trung vào cảm giác buồn ngủ (cần nhắm mắt ngủ ngay lập tức), thì tired bao hàm nghĩa rộng hơn là sự mệt mỏi về cả cơ bắp lẫn tinh thần, dù có thể không buồn ngủ ngay lúc đó.

sleepy: Buồn ngủ.
tired: Mệt mỏi.

Về mặt ngữ pháp, tired đóng vai trò là một tính từ. Khi đi kèm với giới từ of, nó tạo thành cấu trúc be tired of something/someone để chỉ sự chán ngán.