prologue
prologue thường được dùng để chỉ phần mở đầu của một tác phẩm văn học, kịch bản hoặc một bản nhạc. Mục đích chính của nó là cung cấp các thông tin nền tảng, thiết lập bối cảnh hoặc khơi gợi sự tò mò của độc giả trước khi đi vào nội dung chính của câu chuyện. Trong tiếng Việt, tùy vào thể loại tác phẩm mà từ này có thể được dịch linh hoạt là "lời mở đầu", "lời dẫn" hoặc "phần mở đầu".
Sự khác biệt với các thuật ngữ tương tự
Người học cần phân biệt prologue với preface và foreword để tránh nhầm lẫn trong cách sử dụng:
prologue: Là một phần của chính câu chuyện hoặc tác phẩm nghệ thuật. Nó thường mang tính kể chuyện và nằm trong thế giới hư cấu của tác phẩm. Ví dụ: Một đoạn hồi tưởng về quá khứ của nhân vật trước khi chương một bắt đầu.
preface: Thường là lời tự sự của tác giả gửi đến độc giả, giải thích lý do viết sách hoặc phương pháp tiếp cận đề tài. Đây là phần mang tính thực tế, không thuộc cốt truyện.
foreword: Tương tự như preface nhưng thường được viết bởi một người khác (không phải tác giả) để giới thiệu hoặc khen ngợi tác phẩm.
Cách dùng trong ngữ cảnh mở rộng
Ngoài lĩnh vực văn học, prologue còn được dùng theo nghĩa bóng để chỉ một sự kiện khởi đầu, một "khúc dạo đầu" dẫn đến một sự kiện lớn hơn hoặc quan trọng hơn trong đời thực.
Ví dụ: Một cuộc tranh cãi nhỏ có thể là prologue cho một cuộc chia tay đầy kịch tính.
Về mặt ngữ pháp, đây là một danh từ đếm được. Khi sử dụng, hãy lưu ý chọn từ dịch tiếng Việt phù hợp với thể loại (ví dụ: dùng "khúc dạo đầu" cho âm nhạc hoặc sự kiện, dùng "lời dẫn" cho kịch nghệ).
Ý nghĩa
Một phần giới thiệu của một tác phẩm văn học hoặc âm nhạc nhằm cung cấp thông tin nền tảng thiết yếu hoặc chuẩn bị bối cảnh cho nội dung chính
"The novel begins with a haunting prologue that explains the family history."
Cuốn tiểu thuyết bắt đầu bằng một lời mở đầu đầy ám ảnh giải thích về lịch sử gia đình.
Một bài phát biểu hoặc lời dẫn được trình bày ở đầu một vở kịch để giới thiệu cốt truyện hoặc cung cấp bối cảnh cho khán giả
"The chorus delivered a brief prologue to explain the feud between the two houses."
Dàn hợp xướng đã trình bày một lời dẫn ngắn gọn để giải thích về mối thâm thù giữa hai gia tộc.
Một sự kiện hoặc hành động đóng vai trò là tiền đề hoặc sự khởi đầu cho một sự kiện quan trọng hơn diễn ra sau đó
"The small skirmish was merely a prologue to the full scale war."
Cuộc đụng độ nhỏ chỉ đơn thuần là khúc dạo đầu cho một cuộc chiến quy mô toàn diện.