abortion
Trong tiếng Anh, abortion là một từ đa nghĩa với các sắc thái biểu cảm rất khác nhau tùy vào ngữ cảnh. Nghĩa phổ biến nhất liên quan đến y tế và đạo đức, dùng để chỉ việc chấm dứt thai kỳ. Tuy nhiên, người học cần đặc biệt lưu ý phân biệt giữa hai trường hợp: chủ động và tự nhiên.
Phân biệt sắc thái y tế
Khi nói về việc chủ động chấm dứt thai kỳ do lựa chọn của con người, abortion được dịch là "phá thai". Đây là một thuật ngữ mang tính nhạy cảm và thường xuất hiện trong các cuộc thảo luận về luật pháp hoặc đạo đức. Ngược lại, khi nói về việc thai nhi bị đẩy ra ngoài một cách tự nhiên và ngoài ý muốn, abortion (hoặc phổ biến hơn là miscarriage) được dịch là "sảy thai".
Ví dụ đúng: induced abortion (phá thai chủ động)
Ví dụ đúng: spontaneous abortion (sảy thai tự nhiên)
Cách dùng trong nghĩa bóng
Một điểm dễ gây nhầm lẫn cho người Việt là việc sử dụng abortion để chỉ sự thất bại của một kế hoạch hoặc dự án. Trong ngữ cảnh này, từ này không mang nghĩa y tế mà ám chỉ một điều gì đó bị "chấm dứt sớm" hoặc "không bao giờ thành hình", tương tự như cách dùng failure nhưng mang sắc thái nặng nề hơn, gợi cảm giác về một sự sụp đổ hoàn toàn ngay từ giai đoạn khởi đầu.
Ví dụ: The project was an abortion (Dự án đó là một sự thất bại hoàn toàn/một sự đổ vỡ).
Lưu ý về ngữ pháp
abortion là một danh từ đếm được khi nói về các trường hợp cụ thể hoặc các thủ thuật y tế, và là danh từ không đếm được khi nói về khái niệm hoặc hành động phá thai nói chung. Người học nên cẩn trọng khi sử dụng từ này trong giao tiếp hàng ngày vì tính chất nhạy cảm của nó; trong các tình huống trang trọng hoặc y tế, hãy sử dụng các cụm từ đi kèm chính xác để tránh gây hiểu lầm giữa "phá thai" và "sảy thai".
Countable when referring to a specific medical procedure or a single failed attempt. Uncountable when discussing the general practice or the legal status of the act.
Ý nghĩa
Việc chủ động chấm dứt một thai kỳ ở người
"She sought medical advice regarding an abortion."
Cô ấy đã tìm kiếm lời khuyên y tế về việc phá thai.
Việc thai nhi bị đẩy ra khỏi tử cung trước thời hạn
"The veterinarian noted a spontaneous abortion in the canine."
Bác sĩ thú y ghi nhận một trường hợp sảy thai tự nhiên ở con chó.
Việc một kế hoạch hoặc dự án không thể hoàn thành
"The mission was a total abortion."
Nhiệm vụ đó là một sự thất bại hoàn toàn.