intoxication
intoxication mang hai sắc thái nghĩa chính mà người học tiếng Anh cần phân biệt rõ để tránh nhầm lẫn trong giao tiếp. Nghĩa phổ biến nhất là trạng thái sinh lý khi một người bị ảnh hưởng bởi chất kích thích như rượu hoặc ma túy, dẫn đến việc mất kiểm soát hành vi và nhận thức. Trong ngữ cảnh y tế hoặc pháp lý, từ này được dùng một cách trang trọng hơn so với từ drunk (say rượu).
Ngoài ra, intoxication còn được dùng theo nghĩa bóng để mô tả một trạng thái tâm lý bị chi phối mạnh mẽ bởi cảm xúc, sự phấn khích hoặc niềm đam mê đến mức mù quáng. Khi đó, nó không còn liên quan đến chất hóa học mà liên quan đến sự mê muội trước quyền lực, tình yêu hoặc thành công.
Phân biệt với các từ tương đồng
Người học cần lưu ý sự khác biệt giữa intoxication và inebriation. Trong khi intoxication bao hàm cả tác động của ma túy và các chất gây nghiện khác, thì inebriation thường chỉ tập trung cụ thể vào việc say rượu.
Một điểm quan trọng khác là phân biệt với poisoning (ngộ độc). Mặc dù cả hai đều liên quan đến việc đưa chất lạ vào cơ thể, nhưng intoxication thường nhấn mạnh vào trạng thái hưng phấn hoặc mất kiểm soát, trong khi poisoning nhấn mạnh vào tác hại độc hại, gây bệnh hoặc gây tử vong.
Đúng: The intoxication of power (Sự mê muội quyền lực - nghĩa bóng).
Đúng: Blood alcohol intoxication (Trạng thái say rượu trong máu - nghĩa đen).
Sai: Dùng intoxication để mô tả việc ăn phải thực phẩm hỏng gây đau bụng (trong trường hợp này phải dùng food poisoning).
Đặc điểm ngữ phápintoxication là một danh từ không đếm được. Khi muốn mô tả trạng thái của một người, chúng ta thường sử dụng cấu trúc state of intoxication (trạng thái say/mê muội) thay vì dùng nó như một danh từ đếm được.
Uncountable when referring to the general state of being drunk or high. Countable when referring to specific clinical cases or episodes of poisoning.
Ý nghĩa
Trạng thái bị ảnh hưởng bởi rượu hoặc ma túy
The driver was arrested for intoxication.
Người lái xe đã bị bắt vì say rượu.
Trạng thái bị chi phối bởi cảm xúc mãnh liệt hoặc sự phấn khích quá mức
The intoxication of power can lead to poor decision making.
Sự mê muội quyền lực có thể dẫn đến những quyết định sai lầm.