postulate
postulate mang sắc thái trang trọng và học thuật, thường được sử dụng trong các lĩnh vực như toán học, vật lý, triết học hoặc logic học. Khác với assume (giả định) vốn có thể dùng trong đời sống hàng ngày với mức độ chắc chắn thấp, postulate hàm ý việc thiết lập một nền tảng lý luận vững chắc. Khi một điều gì đó được postulate, nó được coi là một sự thật hiển nhiên hoặc một điểm khởi đầu không cần chứng minh để từ đó xây dựng nên các lý thuyết hoặc lập luận phức tạp hơn.
Sự khác biệt về ngữ nghĩa
Trong tiếng Việt, người học dễ nhầm lẫn giữa postulate và hypothesize. Tuy nhiên, hypothesize (đưa ra giả thuyết) thường dùng cho một dự đoán cần được kiểm chứng qua thực nghiệm, trong khi postulate thiên về việc đưa ra một tiên đề làm cơ sở cho hệ thống lý luận.
hypothesize: Dự đoán một kết quả để thử nghiệm (ví dụ: giả thuyết về tác dụng của một loại thuốc mới).
postulate: Đặt ra một nguyên lý cơ bản để làm điểm tựa cho toàn bộ lý thuyết (ví dụ: các tiên đề trong hình học Euclid).
Lưu ý về cách sử dụng
Từ này có thể đóng vai trò là cả động từ và danh từ. Khi là động từ, nó thường đi kèm với một mệnh đề bắt đầu bằng that để trình bày nội dung giả định.
Đúng: The theory postulates that energy is conserved (Lý thuyết này đưa ra tiên đề rằng năng lượng được bảo toàn).
Sai: Sử dụng postulate cho những phỏng đoán vu vơ trong giao tiếp thông thường.
Về mặt ngữ pháp, khi đóng vai trò là danh từ, postulate là một danh từ đếm được, dùng để chỉ chính cái tiên đề hoặc giả định đó.
Ý nghĩa
Đề xuất hoặc giả định sự tồn tại, sự thật hoặc tính đúng đắn của một điều gì đó để làm cơ sở cho lập luận, thảo luận hoặc niềm tin
"The physicists postulate that the universe is expanding at an accelerating rate."
Các nhà vật lý học đưa ra giả thuyết rằng vũ trụ đang giãn nở với tốc độ tăng dần.
Một điều được đề xuất hoặc giả định là đúng để làm cơ sở cho lập luận, thảo luận hoặc niềm tin
"The entire theory is built upon the postulate that all humans seek self-actualization."
Toàn bộ lý thuyết được xây dựng dựa trên tiên đề rằng tất cả con người đều tìm kiếm sự tự hiện thực hóa.