phage
phage là cách viết tắt phổ biến của bacteriophage, một thuật ngữ chuyên ngành sinh học dùng để chỉ các virus chỉ tấn công và tiêu diệt vi khuẩn. Trong tiếng Việt, thuật ngữ này được dịch chính xác là "thực khuẩn thể" (với "thực" nghĩa là ăn, "khuẩn" là vi khuẩn, và "thể" là thực thể/cơ thể). Người học cần lưu ý rằng đây không phải là một loại vi khuẩn, mà là một loại virus ký sinh vi khuẩn.
Sự phân biệt về mặt sinh học
Một sai lầm phổ biến mà người học tiếng Anh thường gặp là nhầm lẫn phage với các loại virus gây bệnh cho con người hoặc nhầm nó là một loại vi khuẩn. Trong khi các virus thông thường có thể tấn công nhiều loại tế bào khác nhau, phage có tính đặc hiệu cực kỳ cao, nghĩa là một loại thực khuẩn thể thường chỉ tấn công một loài hoặc một chủng vi khuẩn nhất định. Điều này làm cho phage trở thành một công cụ tiềm năng trong y học để điều trị các bệnh nhiễm trùng mà không làm tổn hại đến các vi khuẩn có lợi trong cơ thể.
Ví dụ đúng: phage therapy (liệu pháp thực khuẩn thể) dùng để tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh.
Ví dụ sai: Sử dụng phage để mô tả virus gây cúm hoặc virus corona (vì những loại này không phải là thực khuẩn thể).
Ngữ cảnh sử dụng và thuật ngữ liên quan
Từ phage chủ yếu xuất hiện trong các văn bản khoa học, nghiên cứu y sinh hoặc các bài báo về công nghệ sinh học. Khi dịch sang tiếng Việt, hãy luôn sử dụng cụm từ "thực khuẩn thể" để đảm bảo tính chuyên môn. Tránh dịch một cách máy móc là "virus ăn vi khuẩn" trong các văn bản trang trọng.
Khi so sánh với virus, phage là một tập hợp con. Mọi phage đều là virus, nhưng không phải mọi virus đều là phage. Sự khác biệt nằm ở vật chủ mà chúng tấn công: virus có thể tấn công người, động vật, thực vật, trong khi phage chỉ tấn công vi khuẩn.
Used to count individual viral particles or specific types of bacteriophages.
Ý nghĩa
Một loại virus ký sinh vi khuẩn bằng cách xâm nhập và chiếm quyền điều khiển bộ máy của vi khuẩn để nhân bản
The scientist used a specific phage to target the antibiotic-resistant bacteria.
Nhà khoa học đã sử dụng một loại thực khuẩn thể đặc hiệu để tiêu diệt vi khuẩn kháng kháng sinh.