autoimmune

autoimmune là một thuật ngữ chuyên ngành y khoa dùng để mô tả trạng thái hệ thống miễn dịch của cơ thể bị nhầm lẫn, thay vì bảo vệ cơ thể khỏi các tác nhân gây hại từ bên ngoài, nó lại tấn công chính các tế bào và mô khỏe mạnh của bản thân. Trong tiếng Việt, thuật ngữ này được dịch chính xác là "tự miễn".

Sắc thái ý nghĩa và ngữ cảnh sử dụng

Từ này thường xuất hiện trong các chẩn đoán y tế hoặc tài liệu khoa học để chỉ một nhóm các bệnh lý phức tạp. Điểm mấu chốt của autoimmune là sự "tự tấn công". Khi sử dụng, nó thường đi kèm với các danh từ như disease (bệnh) hoặc disorder (rối loạn) để tạo thành cụm từ autoimmune disease (bệnh tự miễn) hoặc autoimmune disorder (rối loạn tự miễn).

Một sai lầm phổ biến mà người học tiếng Anh có thể gặp phải là nhầm lẫn giữa autoimmune với các thuật ngữ liên quan đến immunity (miễn dịch) nói chung. Trong khi immunity đề cập đến khả năng chống lại bệnh tật, thì autoimmune lại chỉ một sự sai sót trong cơ chế đó. Ví dụ, một người có strong immunity (miễn dịch mạnh) là điều tích cực, nhưng một người mắc autoimmune disease (bệnh tự miễn) thì lại đang gặp vấn đề về sức khỏe.

Phân biệt với các thuật ngữ tương tự

Cần phân biệt rõ autoimmune với immunodeficiency (suy giảm miễn dịch). Trong khi autoimmune là tình trạng hệ miễn dịch hoạt động quá mức hoặc sai hướng (tấn công chính mình), thì immunodeficiency là tình trạng hệ miễn dịch hoạt động quá yếu, không đủ khả năng bảo vệ cơ thể.

Đúng: autoimmune disease (bệnh tự miễn - ví dụ: bệnh lupus hoặc viêm khớp dạng phong).
Sai: Sử dụng autoimmune để mô tả việc bị dị ứng với môi trường bên ngoài; trong trường hợp đó, từ chính xác phải là allergic (dị ứng).

Đặc điểm ngữ pháp

autoimmune đóng vai trò là một tính từ. Nó thường được dùng làm định ngữ đứng trước danh từ để bổ nghĩa cho danh từ đó, hoặc có thể đóng vai trò làm vị ngữ sau động từ liên kết (như be) để mô tả tính chất của một tình trạng hoặc một phản ứng y khoa cụ thể.