anthropomorphic
[ˌæ̃n̪θɹ̠əpəˈmɔɹ̠fɪ̈k]
anthropomorphic mô tả việc gán những đặc điểm, cảm xúc hoặc hành vi của con người cho những đối tượng không phải con người, chẳng hạn như động vật, đồ vật vô tri hoặc các vị thần. Trong tiếng Việt, khái niệm này tương đương với thuật ngữ "nhân hóa". Điểm mấu chốt của anthropomorphic là sự thay đổi về bản chất hoặc hình dáng để trở nên giống người hơn, thường thấy trong văn học thiếu nhi, phim hoạt hình hoặc thần thoại.
Phân biệt với các khái niệm tương tự
Người học cần phân biệt rõ anthropomorphic với personification (phép nhân hóa). Mặc dù cả hai đều dịch là "nhân hóa" trong tiếng Việt, nhưng chúng có sự khác biệt về mặt vận dụng:
anthropomorphic thường dùng để chỉ một thực thể thực sự có hình dáng hoặc hành động như con người (ví dụ: một chú chuột biết đi bằng hai chân, mặc quần áo và nói chuyện). Đây là một đặc điểm về hình thái hoặc tính cách.
personification thường là một biện pháp tu từ trong văn học, nơi một vật vô tri được mô tả là có đặc điểm của con người để tạo hiệu ứng hình ảnh hoặc cảm xúc (ví dụ: "gió thì thầm", "những bông hoa đang nhảy múa"). Ở đây, gió và hoa không thực sự biến thành người, chúng chỉ được mô tả bằng các động từ của con người.
Lưu ý về ngữ cảnh sử dụng
Từ này mang sắc thái trung lập và thường được dùng trong các phân tích văn học, tâm lý học hoặc thiết kế nhân vật. Khi sử dụng, hãy lưu ý tránh nhầm lẫn với các từ chỉ sự mô phỏng đơn thuần.
Đúng: anthropomorphic characters (các nhân vật được nhân hóa - ví dụ: Mickey Mouse).
Sai: Sử dụng anthropomorphic để mô tả một robot chỉ đơn giản là có hình dáng giống người nhưng không có tâm hồn hay hành vi xã hội của con người; trong trường hợp đó, từ humanoid sẽ chính xác hơn.
Về mặt ngữ pháp, anthropomorphic là một tính từ và thường đứng trước danh từ để bổ nghĩa cho đối tượng được nhân hóa.