irascible

irascible mô tả một đặc điểm tính cách bền vững của một người, đó là xu hướng dễ bị kích động và nhanh chóng trở nên tức giận, thường là vì những lý do nhỏ nhặt. Từ này mang sắc thái trang trọng hơn so với các từ thông dụng như grumpy hay bad-tempered. Khi sử dụng irascible, người nói thường ám chỉ một kiểu người có "cái tôi" dễ bị tổn thương hoặc một tâm trạng luôn ở trạng thái sẵn sàng bùng nổ.

Phân biệt với các từ tương đồng

Một điểm quan trọng mà người học tiếng Anh cần lưu ý là sự khác biệt giữa irascible và các từ cùng nghĩa khác:

irascible: Nhấn mạnh vào bản chất, tính cách cố hữu của một người (ví dụ: một ông già khó tính, dễ nổi nóng suốt cả đời).
angry: Chỉ trạng thái cảm xúc tức giận tại một thời điểm cụ thể, không nhất thiết là đặc điểm tính cách.
short-tempered: Có nghĩa tương tự nhưng mang tính đời thường hơn, mô tả việc thiếu kiên nhẫn và dễ mất bình tĩnh nhanh chóng.

Ví dụ: Thay vì nói He is angry (Anh ấy đang tức giận), nếu bạn nói He is irascible, bạn đang khẳng định rằng anh ấy là một người có tính cách dễ nổi nóng.

Lưu ý về ngữ cảnh sử dụng

Vì đây là một từ vựng cao cấp, irascible thường xuất hiện trong văn viết, tiểu thuyết hoặc các bài luận phân tích tâm lý nhân vật. Trong giao tiếp hằng ngày, từ này có thể khiến câu văn trở nên quá trịnh trọng.

Đúng: The irascible old man shouted at the children. (Ông già dễ nổi nóng đã quát mắng những đứa trẻ.)
Không nên dùng trong hội thoại thân mật: My friend is very irascible today. (Thay vào đó, hãy dùng grumpy hoặc cranky).

Về mặt ngữ pháp, irascible là một tính từ mô tả đặc điểm, thường đứng sau động từ liên kết như be hoặc đứng trước danh từ để bổ nghĩa.